پنجشنبه 27 مهر 1396  
 
Thursday, October 19, 2017  
 
الخميس, محرم 29, 1439  
 

...

  • ارسال به دوستان
نام ارسال کننده :  
ایمیل ارسال کننده:
نام دریافت کننده :
ایمیل دریافت کننده :  
موضوع ایمیل :
کد تصویری :
 
 
امتیاز دهی
 
 

یادداشت و مقالات
س
چهارشنبه 30 فروردين 1396 چالش های حمل ونقل درتوسعه معدن و صنایع معدنی
نويسنده: بهرام شکوری رئیس کمیسیون معادن و صنایع معدنی اتاق ایران

توضيحات:
ایران یک کشور معدنی است که برای استفاده از پتانسیل ذخایر معدنی خود به سیستم حمل ونقل خاص نیاز دارد. به رغم رشد در زمینه توسعه حمل ونقل در سال های پس از انقلاب، برای حمل کالاهای خاص نظیر مواد معدنی، سرمایه گذاری و برنامه ریزی تخصصی انجام نشده و کالاها و مواد معدنی از شاهراه های اصلی کشور که محل تردد مسافران است، حمل می شود که تبعات و خطرات خود را دارد.
  در سال 1392، حدود 355 میلیون تن مواد معدنی در کشور تولید شد که بنا بر سند چشم انداز افق 1404 با حداقل رشد 7 درصد سالانه، این میزان باید به حدود 700 میلیون تن برسد که هم راستای آن باید سرمایه گذاری و برنامه ریزی در حوزه حمل ونقل مواد معدنی نیز انجام شود.
در سال 1393 میزان حمل ونقل مواد معدنی توسط ریل حدود 24 میلیون تن و میزان حمل مواد معدنی توسط جاده حدود 330 میلیون تن بوده است؛ درحالی که تا افق 1404 در بخش ریل نیاز به رشد سالانه 22 درصد برای تحقق حمل 200 میلیون تن مواد معدنی و در بخش جاده نیاز به رشد سالانه 8 درصد به منظور تحقق حمل 500 میلیون تن مواد معدنی است. همچنین بخش معدن کشور انتظار دارد سهم 7 درصد فعلی حمل مواد معدنی توسط ریل در افق 1404 به 30 درصد (200 میلیون تن) و سهم حمل جاده ای به 70 درصد (500 میلیون تن) برسد.
تحقق هدف دولت در رشد صنعت حمل ونقل با توجه به ظرفیت 200 میلیون تن حمل بار توسط ریل در افق 1404 به دلیل عدم تدوین راهبرد کارشناسانه، عدم توسعه زیرساخت های ریل و بی توجهی به ورود تکنولوژی های موج چهارم توسعه و با توجه به نرخ رشد 2 درصد سالانه در 13 سال گذشته صنعت ریلی کشور، دور از انتظار به نظر می رسد؛ لذا طبق محاسبات صورت گرفته تنها 40 میلیون تن ماده معدنی و صنایع معدنی در افق 1404 را می توان توسط سیستم ریل جابه جا کرد و حدود 160 میلیون تن بار مازاد به سیستم جاده تحمیل می شود. این در حالی است که بخش جاده تعهد حمل 500 میلیون تن ماده معدنی و صنایع معدنی را در افق 1404 در کارنامه خود دارد.
فصل حمل ونقل در بودجه سال 96 به نسبت سال 95 حدود 15 درصد رشد داشته است، حال آن که با جزئی نگری در جزئیات این بودجه مشخص می شود سازمان راهداری و حمل ونقل جاده ای با کاهش 7 درصد بودجه نسبت به سال 95 مواجه بوده و شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیربنای حمل ونقل کشور تنها رشد 26 درصد از 15 درصد رشد کلی را شامل شده است که طبق محاسبات طرح جامع صنعت فولاد، فقط برای تکمیل حمل ونقل ریلی و جاده ای زنجیره ارزش سنگ آهن تا فولاد به حدود 5/5 میلیارد دلار تا افق 1404 سرمایه گذاری نیاز است که این یعنی تا افق 1404 سالانه حدود 5/0 میلیون دلار سرمایه گذاری فقط در بخش حمل ونقل صنعت فولاد لازم است و با توجه به بودجه 2/1 میلیارد دلاری و جهش بودجه 26 درصدی شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیربنای حمل ونقل کشور، تنها حدود 50 درصد این بودجه نیاز سالانه صنعت فولاد را محقق می کند. توجه به یک محاسبه سرانگشتی برای رسیدن به 25 هزار کیلومتر خطوط ریلی کشور در افق 1404، حدود 18 میلیارد دلار سرمایه گذاری بدون تجهیز ناوگان حمل (فقط در بخش احداث خطوط) نیاز است که با این احتساب شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیربنای حمل ونقل کشور با کسری بودجه 40درصدی در سال 1396 مواجه است.
با توجه به این که توسعه زیرساخت های حمل ونقل به عنوان یک منفعت ملی و وظیفه حاکمیت تلقی می شود، دولت به عنوان متولی اصلی باید مسئولیت احداث زیرساخت های خطوط اصلی ریلی را به عهده داشته باشد و در تکمیل پروسه حمل ونقل از سرمایه گذاری بخش خصوصی در توسعه ناوگان حمل ونقل و احداث انشعابات فرعی تا معادن یا کارخانه های فرآوری مواد معدنی استفاده کند.
دولت نباید نگاه درآمدی به زیرساخت های حمل ونقل کشور داشته باشد و باید حق دسترسی به شبکه ریلی را همانند کشورهای دنیا کاهش دهد، همچنین چون دولت می تواند از صندوق توسعه ملی و بانک های خارجی، با ضمانت خود وام های کم بهره دریافت کند می تواند برای ایجاد زیرساخت های حمل ونقل کشور سرمایه گذاری کرده، در نهایت از محل اخذ مالیات، حاشیه سود خود را تضمین کند.
 
 
امتیاز دهی